Bermenreglement: samen ontharden we onze bermen

Een verharde berm (met klinkers, beton of kiezel) laat bijna geen water door.

Dat zorgt voor problemen:

• Minder waterinfiltratie: Regenwater kan niet in de bodem dringen. Daardoor daalt het grondwaterpeil en hebben we sneller last van droogte.
• Meer kans op wateroverlast: Water stroomt sneller naar rioleringen en grachten, wat overbelasting kan veroorzaken bij hevige regen.
• Minder verkoeling en biodiversiteit: Groene bermen met gras of planten zorgen voor verkoeling in de zomer en trekken insecten en vogels aan.
• Klimaatopwarming: Door te ontharden maken we onze stad beter bestand tegen extreme weersomstandigheden.

Elke vierkante meter waar water kan infiltreren, helpt in strijd tegen watertekort en opwarming.

Met het nieuwe bermenreglement kiest de stad voor meer groen en minder verharding op het openbaar domein.

Concreet betekent dat:

• Gras en bodembedekkers als standaard: Bermen worden in de eerste plaats aangelegd als grasberm of met lage, onderhoudsvriendelijke bodembedekkers. Zo krijgt groen opnieuw ruimte.
• Geen kiezel of grind meer in de berm: Granulaire materialen zoals kiezel, grind of dolomiet worden niet meer toegelaten. Ze dragen niet bij aan vergroening en verstoren de natuurlijke bodemwerking.
• Waterdoorlatende oplossingen waar nodig: Waar een verharding functioneel noodzakelijk is (bijvoorbeeld voor een inrit), wordt gekozen voor waterdoorlatende materialen.
• Maximaal ontharden bij werken: Bij riolerings- en wegenwerken wordt bekeken waar extra onthard en vergroend kan worden.
• Voorbeeldfunctie van de stad: De stad geeft zelf het goede voorbeeld door het openbaar domein klimaatvriendelijk in te richten.

Zo werken we stap voor stap aan een groener, aangenamer en klimaatrobuuster Herk-de-Stad.

Wat mag altijd?
De berm mag aangelegd worden met:

• Gras
• Bodembedekkers (zonder worteldoek tot op 1m van de rijweg of het voet- of fietspad indien aanwezig)

Wat mag enkel met goedkeuring?
Sommige waterdoorlatende materialen (zoals grasbetontegels) kunnen, maar enkel na toestemming van het college van burgemeester en schepenen. 

Wat mag niet?

• Granulair materiaal zoals kiezel, grind of dolomiet
• Niet-waterdoorlatende verharding
• Andere materialen die niet in het gemeentelijk bermenreglement staan

Materialen zoals kiezel, grind of dolomiet lijken waterdoorlatend, maar zijn in de praktijk onvoldoende doorlatend of gewoon niet duurzaam.

Dit zijn de belangrijkste redenen:

• Snel dichtgeslibd: Fijn stof en vuil vullen de open ruimtes op, waardoor water minder goed kan insijpelen.
• Eigenlijk verharding: Onder kiezel, grind of dolomiet wordt vaak een stabilisatielaag of worteldoek geplaatst. Daardoor verliest de bodem zijn natuurlijke functie.
• Minder groen, minder leven: Een kiezelstrook draagt niet bij aan biodiversiteit of verkoeling.
• Onderhoud en pesticiden: Onkruid groeit tussen de kiezel. Onderhoud met pesticiden is niet milieuvriendelijk, daarom wil de stad zich richten op oplossingen die onderhoudsvriendelijk en ecologisch zijn.
• Opwarming: Materialen zoals kiezel, grind of dolomiet warmen sterk op.
• Schade aan het openbaar domein: Kiezels op de weg en in de riolering.

Dat kan in sommige gevallen. Je kan een gemotiveerde aanvraag indienen via dit formulier.

Elke aanvraag wordt beoordeeld door het college van burgemeester en schepenen, met advies van de technisch dienst en de dienst omgeving.
Bij de beoordeling houdt het college onder andere rekening met:

• de specifieke situatie van je perceel (zoals grootte en ligging)
• de verkeersveiligheid
• de bestaande infrastructuur
• de vergunde functies
• het algemeen belang

Op basis van die afweging beslist het college of een afwijking mogelijk is. Het college kan in haar beslissing ook extra voorwaarden opleggen.

Wil je een aanvraag indienen? Zorg dan voor een duidelijke motivatie en voeg plannen of foto’s van de huidige situatie toe. Zo kan je dossier vlot worden behandeld.

Vraag hier je afwijking aan

Het reglement geldt sinds 1 juni 2025. 

Nieuwe bermen moeten sinds die datum voldoen aan de bepalingen van het bermenreglement.

Bestaande bermen moeten niet meteen aangepast worden. Pas wanneer er werken plaatsvinden (zoals bijvoorbeeld rioleringswerken, nieuwbouw of een grote verbouwing) bekijken we of de berm wordt aangepast aan de nieuwe regels. Zo werken we stap voor stap aan meer groen en minder verharding, op momenten dat het logisch en haalbaar is.

Bij riolerings- of wegenwerken wordt de berm door de stad heraangelegd als groene berm. 

Je inrit wordt opnieuw aangelegd volgens de geldende omgevingsvergunning(en) van de woning en in dezelfde materialen als voordien (in de mate dat deze gerecupereerd kunnen worden). Dat kan alleen als het geen asfalt, beton, grind, kiezel of andere granulaire materialen zijn. Toestanden die niet overeenstemmen met de geldende omgevingsvergunning(en) van de woning worden niet meegenomen.

Eventuele tekorten worden aangevuld met de door het bermenreglement voorgeschreven waterdoorlatende materialen.

Zo zorgen we voor een praktische oplossing én werken we tegelijk meer groen in het straatbeeld.

Contacteer de Dienst Omgeving (omgeving@herk-de-stad.be - 013 38 03 34) of de Technische Dienst (td@herk-de-stad.be - 013 38 03 00). Zij helpen je graag verder!